به چه چيزي انس داري؟

براي اينکه خودمون رو بشناسيم اول بايد بدونيم که انسان از انس است. انسان يعني موجودي که انس مي گيره و از طريق انس گرفتن زندگي مي کنه و اين انس گرفتن روي شخصيتش طوري تاثير مي گذاره که مي شه گفت: هر کسي در حقيقت هماني است که بهش انس داره!

خودشناسي يعني در خودت مطالعه کني و ببيني به چه چيزايي انس داري. به طور کلي مي تونيم بگيم انسان يا با دنيا انس مي گيره و اهل دنيا مي شه و يا با خدا انس مي گيره و اهل خدا مي شه!

خودشناسي يعني ببيني به کدام عالم تعلق داري و چه چيزهايي توي ذهن و دلت مي آيد، به چه اموري مشغولي. انسان به هر چه دلش مشغول باشد، از جنس همان است و با همان محشور مي شود حتي اگر يک سنگ باشد.

اگر به دنيا مشغول باشد و گرايش، علاقه و انس اش به دنيا باشد، اهل دنيا است و دلش مانند دنيا سرد و سنگ و سخت خواهد بود ولي اگر گرايش و انس اش با خدا باشد، لطيف و مهربان است.

من عرف نفسه عرف ربه. کسي که خودش را بشناسد به رب خود پي خواهد برد که دنيا و شيطان است يا خدا. بعضي ربشان دنيا است و تحت تربيت دنيا هستند و از ماديات رنگ مي گيرند و لذت مي برند، ولي مومنين، اهل انس با خدا هستند، پرورش دهنده آنه خدا است و به رنگ خدا هستند.

يا علي

سيد مصطفي علم خواه

 معناي خودشناسي:

اولين و مهمترين عامل غفلت انسان از خودسازي و فقدان تلاش کافي در جهت رشد و شکوفايي، اين است که اولا، با مقام و موقعيت خود در هستي آشنا نيست، ارزش والاي نفس انساني خويش را نمي شناسد،  به توانايي هاي عظيمي که خداي متعال در نهاد او قرار داده، آشنا نيست و ثانيا، نسبت به ضعف ها و کاستي هاي وجود خود آگاهي کافي ندارد.

 اگر آدمي ارزش هاي وجودي خود را باز شناسد، مقصود از زندگي را بداند و به ضعف هاي خود واقف گردد، انگيزه بسياري براي خودسازي در وجود او شکل خواهد گرفت، تلاش فراواني در اين مسير خواهد کرد و از سختي هاي آن نخواهد رنجيد. بنابراين مقصود از خودشناسي اي که به عنوان مقدمه و اولين مرحله خودسازي محسوب مي شود، دو چيز است.

   اول. ارزش هاي وجودي خويش را بشناسد و جايگاه رفيع خود را در آفرينش به عنوان خليفه خدا در زمين شناسايي کند و به توانايي هاي وسيعي که خداوند در نهاد او براي رسيدن به اوج قله انسانيت و کمال که همان تحقق خلافت و ولايت الهي است، قرار داده واقف باشد، زيرا هدف خودسازي، شکوفا نمودن اين توانايي ها و رسيدن به جايگاه شايسته انسان در آفرينش است.

   دوم. به ضعف ها، نقص ها، کمبود ها، بيماري هاي روحي، اسارت ها و اموري که مانع رشد آدمي مي شود، آگاهي کامل داشته باشد، زيرا يکي از عرصه هاي مهم خودسازي رفع همين ضعف ها و نقص ها است، خودشناسي در اين مقطع به معناي آگاهي نسبت به اموري است که در حقيقت موانع اصلي عقب ماندگي انسان در اين مسير هستند. اموري که شناخت آنها، مستقيما زمينه اقدام عملي طالب کمال را براي ورود به مرحله خودسازي فراهم مي آورد.

 نوشته: سيد مصطفي علم خواه